تولد نوزادی با شکاف لب و کام میتواند بر تکتک اعضای خانواده تأثیر بگذارد. سازگاری با این شرایط ممکن است با طیفی از احساسات همراه باشد که به آن «عوامل روانی-اجتماعی» میگوییم.
عوامل روانی به احساساتی که ممکن است تجربه کنید و نحوهی برخورد شما با آنها اشاره دارند. عوامل اجتماعی نیز به این موضوع میپردازند که روابط شما با خانواده، دوستان و حتی غریبهها چگونه تحت تأثیر قرار میگیرند. با بزرگتر شدن کودک، این حوزه به تأثیر عارضه بر زندگی او، حس هویت و نحوهی مواجههاش با چالشهایی که در مسیر پیش رو دارد، مربوط میشود. همانطور که به رشد جسمانی نوزادمان اهمیت میدهیم، بهعنوان والدین میخواهیم بدانیم که رشد اجتماعی و مهارتهای تطابقی فرزندمان مؤثر است و وضعیت عاطفی او نیز در سطح سالمی قرار دارد.
قبل از تولد نوزاد
داشتن طیفی از واکنشهای عاطفی در برابر اخبار غیرمنتظره، کاملاً طبیعی است. برای سلامت روان شما، بسیار مهم است که بتوانید احساسات خود را بشناسید، آنها را بیان کنید و از آنها عبور کنید و با ترسها و نگرانیهای پنهان، در صورت بروز، روبرو شوید.
بسیاری از خانوادهها دچار غم، اندوه و خشم میشوند و میپرسند «چرا این اتفاق افتاد؟» برخی والدین ممکن است احساس کنند که کار اشتباهی انجام دادهاند که باعث این عارضه شده است و در نتیجه، دچار احساس گناه و اضطراب دربارهی آینده شوند.
کارهای زیادی وجود دارد که میتوانید برای کاهش تأثیر این احساسات بر خودتان انجام دهید:
- صحبت کنید. با همسر و خانوادهتان حرف بزنید. به آنها بگویید چه احساسی دارید.
- با سایر خانوادههایی که فرزندی با شکاف کام دارند، گفتگو کنید؛ آنها بدون قضاوت، احساس شما را درک میکنند.
- دربارهی برنامهی درمانی و آیندهی روشنی که در پیش است، اطلاعات کسب کنید.
- نقش مهم خود را در تیم درمانی درک کنید. این کار باعث میشود احساس کنترل بیشتری داشته باشید و برای مواجهه با چالشهای پیش رو آمادهتر شوید.
- از وبسایتهای معتبر برای یافتن اطلاعات مورد نیاز خود استفاده کنید.
- با تیم درمانی شکاف کام تماس بگیرید و سوالات خود را بپرسید.
- کتابچههای راهنما را مطالعه کنید.
- با تیم شکاف کام فرزندتان آشنا شوید.
- هر تعداد سوال که نیاز دارید، بپرسید؛ هیچ سوالی کوچک نیست.
- به خودتان زمان و فضا بدهید تا با این تصویر کمی متفاوت از آینده کنار بیایید.
- به خانواده و دوستان خود اطلاع دهید.
- به یاد داشته باشید که آرام باشید. همه چیز درست میشود. نوزاد شما همهی فرصتهایی را دارد که هر نوزاد دیگری دارد – در واقع، مزایای غیرمنتظرهای نیز همراه این مسیر وجود دارد!
- از دوران بارداری خود لذت ببرید و برای معجزهی تولد آماده شوید.
همهی این کارها میتوانند حس کنترل و آمادگی شما را در مواجهه با این تشخیص غیرمنتظره، به شدت افزایش دهند. همهی آنچه احساس میکنید، طبیعی است! پذیرش این عارضه توسط شما، برای شکلگیری حس هویت و سلامت روان فرزندتان در آینده، نقشی حیاتی دارد.
چرخه سوگ (اندوه)
داشتن نوزادی با شکاف کام ممکن است باعث شود والدین برای «نوزاد کامل» و ایدهآلی که در انتظارش بودند، سوگواری کنند. در هر نوع غم یا فقدانی، افراد ممکن است مراحل مختلفی از واکنشهای عاطفی را برای مقابله تجربه کنند. این مراحل اغلب عبارتند از: بیحسی، سپس انکار (این برای من اتفاق نمیافتد)، سپس چانهزنی (اگر کاری کنم، شرایط تغییر میکند)، سپس اندوه و در نهایت پذیرش.
این مراحل الزاماً به همین ترتیب رخ نمیدهند و ممکن است برخی از آنها چندین بار و با مدتزمانهای متفاوت تکرار شوند. مهم است که این احساسات را بپذیرید و به خودتان اجازه دهید در زمان خودتان از آنها عبور کنید و بدانید آنچه تجربه میکنید، واکنشی طبیعی است.
تولد نوزاد و هفته های ابتدایی
همانند تولد همهی نوزادان، شما مشغول و خسته خواهید بود. دریافت حمایت برای آسانتر کردن کارها در خانه، توانایی شما را برای مقابله با شرایط افزایش میدهد.
غذیه و ایجاد پیوند عاطفی
برای برخی مادران، از دست دادن امکان شیردهی میتواند بسیار ناراحتکننده باشد. دریافت حمایت صحیح برای یادگیری روشهای موفقیتآمیز تغذیه و پرورش نوزاد، میتواند بر این احساسات غلبه کند.
راههای بسیاری برای ایجاد پیوند عاطفی با نوزادتان وجود دارد، اما مهمترین آنها صرف زمان با اوست؛ نگاه کردن در چشمان یکدیگر، بغل کردن، حرف زدن، آواز خواندن و کتاب خواندن – یعنی فقط کنار هم بودن.
به یاد داشته باشید که شما فرزندتان را بهتر از هر کسی میشناسید و همین شناخت شما از او، در مراقبت و پرورش او نقشی حیاتی دارد. تیم پزشکی متخصص هستند، اما شما متخصص نیازهای فرزند خودتان هستید.
کنار آمدن با واکنش اطرافیان
مواجهه با واکنش دیگران نسبت به تفاوت نوزاد زیبایتان، میتواند آزاردهنده باشد. برخی روزها این موضوع روی شما تأثیر نمیگذارد و برخی روزها تأثیر میگذارد، اما همیشه با کسانی که برایتان اهمیت قائل هستند، صحبت کنید و احساساتتان را در میان بگذارید. خود و نوزادتان را با افرادی احاطه کنید که با مهربانی و شور و شوقی که همهی مادران و نوزادان تازهبهدنیاآمده سزاوار آن هستند، از شما مراقبت میکنند.
اگر غریبهها خیره شدند، به آنها بگویید فرزندتان چه عارضهای دارد. معمولاً مردم واقعاً کنجکاو هستند و شما در واقع فرد دیگری را آگاه کردهاید.
مدیریت استرس و اضطراب
شما ممکن است در یک منحنی یادگیری بسیار تند قرار بگیرید. ممکن است اطلاعات پزشکی زیادی برای دریافت کردن وجود داشته باشد، افراد زیادی برای تعامل با آنها و سیستمهای جدید و متفاوتی برای یادگیری. این میتواند استرسزا باشد. اگر جراحی در پیش باشد، این موضوع میتواند سطح اضطراب و نگرانی شما را برای نوزاد عزیزتان افزایش دهد.
درک این که چه اتفاقی خواهد افتاد و دانستن این که همه چیز درست خواهد شد، اضطراب شما را کاهش میدهد. به همین دلیل، درگیر شدن در فرآیند درمان، میتواند حس آرامش و کنترل بیشتری به شما بدهد. اما به یاد داشته باشید که همهی ما با استرس متفاوت برخورد میکنیم. اگر احساس کردید سطح استرس شما شروع به تأثیرگذاری بر روابط و سلامت روانتان کرده است، حتماً از کسی کمک بخواهید.
این موضوع ممکن است چه تأثیری روی فرزند من بگذارد؟
اغلب کودکان بسیار انعطافپذیرتر از آن چیزی هستند که ما تصور میکنیم و در واقع، بهتر از بزرگسالان با شرایط کنار میآیند. فرزندان ما معمولاً عزت نفس بسیار سالمی دارند، زیرا ما بهعنوان والدین از سنین پایین به فکر تقویت عزت نفس آنها بودهایم. اطلاعات غیررسمی نشان میدهد که پذیرش ما از شکاف فرزندمان، تأثیر بسیار زیادی بر توانایی او برای ادامه دادن دارد.
“من نگاه خیلی مثبتی به تجربه ی زندگی با شکاف کام دارم. این عارضه به من یاد داد که دوستان واقعی ام چه کسانی هستند و چه چیزهایی در زندگی ارزش واقعی دارند. فقط به نظرم می رسد کاش در آن سال ها، پدر و مادرم خودشان حمایت روانی بیشتری دریافت می کردند تا بتوانند بهتر از پس کار بربیایند. (یک جوان ۱۸ ساله با شکاف دوطرفهی لب و کام)”
آگاهی از چالشهای احتمالی به ما بهعنوان والدین کمک میکند تا مراقب عوامل خطر یا نشانههایی باشیم که ما را به اقدام وا میدارند. بسیاری از کودکان هیچ تأثیر منفی از تولد با شکاف کام ندارند.
اضطراب
برخی کودکان ممکن است در مواجهه با کادر پزشکی، اقدامات درمانی و جراحی دچار اضطراب شوند. مهم است که به نگرانیهای آنها توجه شود تا برای این موارد آمادهتر باشند. تحقیقات نشان داده است که بیماران وقتی احساس آرامش و پریشانی کمتری دارند، بهبودی بهتری دارند.
نقش خودحمایتی
ناامیدی از سیستمی که همیشه فردیت را به رسمیت نمیشناسد، میتواند برای ما به عنوان والدین و برای کودکمان در دوران رشد، چالشبرانگیز باشد. باید به توانایی روزافزون کودکان در تصمیم گیری احترام گذاشته شود و در طول ویزیتها، مستقیماً با آنها صحبت شود. با بزرگتر شدن فرزندانمان، آنها برای انتخابهای مربوط به مراقبت خود و آمادهسازی برای اقدامات مهمی مانند پیوند استخوان آلوئول (لثه) و جراحی فک، به حمایت نیاز دارند.
درک این که با دیگران فرق دارند
ما در فرهنگی زندگی میکنیم که به ظاهر اهمیت زیادی میدهد، بنابراین باید فضای امن و محترمانهای برای جوانان فراهم کنیم تا احساسات و نگرانیهای خود را به اشتراک بگذارند. حمایت همسالان بسیار حیاتی است و برخی کودکان و نوجوانان ممکن است از حمایت روانی مستمر برای بحث در مورد مشکلات خود بهرهمند شوند.
چالش های رفتاری
رفتارهایی که نشانهی خشم، عدم همکاری یا کنارهگیری هستند، زنگهای خطری هستند که به ما میگویند همه چیز به سالمی آنچه امیدواریم، پیش نمیرود. به هر گونه نگرانی که دارید، واکنش نشان دهید و به دنبال کمک باشید، زیرا هرچه زودتر به فکر باشیم (مداخلهی زودهنگام)، کودک راه های بهتری برای کنار آمدن با مشکلات یاد می گیرد.
پذیرش فرزند، الویی مثبت و فضایی برای رشد
پذیرش فرزندتان با شکاف کام، الگویی مثبت برای دیگران ایجاد میکند و فضای پرورشی مناسبی برای رشد کودک شما فراهم میآورد.
خانواده و دوستان نیز مانند خود شما، وقتی از وجود تفاوتی مثل شکاف کام باخبر می شوند، واکنش های عاطفی خود را خواهند داشت.. به آنها اجازه دهید احساساتشان را تجربه کنندو برای کاهش نگرانیهایشان، اطلاعات لازم را در اختیارشان بگذارید.
نوزاد شما نمیداند که داشتن شکاف کام او را متفاوت کرده است، بنابراین همهی اطرافیانش نباید با او رفتاری متفاوت داشته باشند. اما این را با حساسیت به احساساتش در دوران رشد متعادل کنید، زیرا توجه به احساسات، نقشی بسیار مهم در شکل گیری عزت نفس سالم دارد. اجازه دهید افراد بدون ترس از مسخره شدن یا کمانگاشته شدن، احساسات واقعی خود را بیان کنند. شما نیازی به حل کردن هیچ مشکلی ندارید، فقط کافی است به آنها کمک کنید مشکل را بشناسند و احساساتشان را بیان و تأیید کنند.
در صورت امکان، خواهر و برادرها را نیز درگیر کنید – صحبت دربارهی شکاف کام باید موضوعی عادی در گفتگوهای خانواده باشد؛ نه آن قدر سنگین که همه را خسته کند و نه آن قدر ممنوع که به یک تابو تبدیل شود. همچنین مهم است که به سایر فرزندان خانواده نیز به اندازه کافی توجه شود.
چگونه عزت نفس خود را تقویت کنیم؟
سعی کنید درگیر افکار منفی نشوید و خود را فردی خاص و زندگی را چالشی ارزشمند ببینید. اینجاست که خودگویی مثبت، تأثیر افکار منفی و رشد احساسات غمگین یا خشمگین را کاهش میدهد.
وقتی کار خوبی انجام میدهید، خودتان را تحسین کنید و بر نقاط قوتتان تکیه کنید.
هنگام تعامل با دیگران، اگر با اعتمادبهنفس رفتار کنید، آنها شما را با اعتمادبهنفس خواهند دید. بنابراین زبان بدن مثبتی داشته باشید، وضعیت بدنی صاف و تماس چشمی واضح داشته باشید. همچنین، قاطع باشید و وقتی با دیگران دربارهی شکاف کام صحبت میکنید، آگاهی آنها را افزایش میدهید و به آنها میآموزید که زندگی با شکاف کام چگونه است. تصمیم بگیرید که زندگی را بهطور کامل زندگی کنید – آن را بهعنوان یک چالش ببینید.
منبع: https://faceit.org.nz
